Το 2026 αναμένεται να είναι μια χρονιά ορόσημο για τη μείωση του δημόσιου χρέους της Ελλάδας. Η σημαντική αλλαγή αφορά την ταχύτερη αποπληρωμή του χρέους, με νέα πρόωρη αποπληρωμή δανείων ύψους 7 δισ. ευρώ που θα πραγματοποιηθεί στα μέσα Ιουνίου. Στόχος είναι η Ελλάδα να σταματήσει να είναι η χώρα με το υψηλότερο δημόσιο χρέος, ακόμα και από φέτος.
Όπως ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός στην εβδομαδιαία του ανάρτηση, «τον προσεχή Ιούνιο θα καταβληθούν επιπλέον 7 δισ. ευρώ από τα 26,3 δισ. ευρώ που απομένουν, ενώ οι υπόλοιπες δόσεις θα καλυφθούν με περίπου 5 δισ. ευρώ ετησίως τα επόμενα τέσσερα χρόνια. Έτσι, το χρέος μειώνεται όχι μόνο ως ποσοστό του ΑΕΠ, αλλά και σε απόλυτα νούμερα: από τα 364,95 δισ. το 2024, πέσαμε στα 362,8 δισ. στο τέλος του 2025». Τα 7 δισ. ευρώ αφορούν λήξεις του πρώτου εξαμήνου του 2029, το σύνολο του ποσού για τα έτη 2033 και 2034, καθώς και λήξεις του πρώτου εξαμήνου του 2035 από το δάνειο του πρώτου μνημονίου. Σύμφωνα με τον προϋπολογισμό του 2026, το δημόσιο χρέος αναμένεται να υποχωρήσει στα 359,3 δισ. ευρώ ή 138,2% του ΑΕΠ, καταγράφοντας περαιτέρω μείωση κατά 7,7 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το 2025.
Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή έχει προκαλέσει αναταραχή στις αγορές κρατικών ομολόγων, με τις χώρες να βλέπουν τις αποδόσεις να αυξάνονται, καθιστώντας ακριβότερο το κόστος δανεισμού. Με την πρόωρη εξόφληση και μάλιστα 6 μήνες νωρίτερα, η Ελλάδα επιτυγχάνει εξοικονόμηση πόρων μέσω της μείωσης των ετήσιων δαπανών για τόκους κατά 100 εκατ. ευρώ φέτος. Επιπλέον, ενισχύεται η αξιοπιστία της χώρας στις διεθνείς αγορές, με πιθανή μείωση του κόστους δανεισμού στο μέλλον.
Με την επιλογή της πρόωρης αποπληρωμής των 7 δισ. ευρώ, το ελληνικό δημόσιο σχεδιάζει να διαθέσει πλήρως το λεγόμενο «μαξιλάρι» των 15,7 δισ. ευρώ, το οποίο η χώρα διατηρούσε κλειδωμένο σε ειδικό λογαριασμό από το 2018 με το τρίτο μνημόνιο. Έτσι, από τα μέσα του 2026, το «μαξιλάρι» θα έχει εξαντληθεί.
Με την ολοκλήρωση της αποπληρωμής των 7 δισ. ευρώ, το «μαξιλάρι» ρευστότητας του δημοσίου θα αποτελείται αποκλειστικά από τα τρέχοντα ταμειακά διαθέσιμα των κρατικών φορέων. Θα συνδέεται με δάνεια του Ταμείου Ανάκαμψης και συμμετοχές του Δημοσίου σε αξιόχρεες επιχειρήσεις με εμπράγματες εξασφαλίσεις. Υπενθυμίζεται ότι στα τέλη του 2025 η Ελλάδα προχώρησε σε μία ακόμη πρόωρη εξόφληση δανείων που είχαν δοθεί από ευρωπαϊκές χώρες στο πλαίσιο του πρώτου πακέτου διάσωσης, ύψους 5,287 δισ. ευρώ. Η κυβέρνηση επιδιώκει την αποπληρωμή των μνημονιακών δανείων μία δεκαετία νωρίτερα από την τελική ημερομηνία λήξης τους, δηλαδή μέχρι το 2031, στοχεύοντας στην ταχύτερη μείωση του δημόσιου χρέους και την εξοικονόμηση δαπανών για τόκους. Μετά τα διμερή δάνεια (GLF), σειρά παίρνουν οι «υποχρεώσεις» του EFSF, ύψους 125,6 δισ. ευρώ.