Η FedEx κατέθεσε αγωγή ζητώντας «πλήρη επιστροφή» των δασμών που είχε καταβάλει στο πλαίσιο των έκτακτων μέτρων που είχε επιβάλει ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ και τα οποία ακύρωσε το Ανώτατο Δικαστήριο. Οι επίμαχοι δασμοί είχαν επιβληθεί πέρυσι βάσει του νόμου International Emergency Economic Powers Act (IEEPA), με τον Τραμπ να αυξάνει σημαντικά τις επιβαρύνσεις στις εισαγωγές από τις περισσότερες χώρες. Ωστόσο, την περασμένη εβδομάδα το Ανώτατο Δικαστήριο έκρινε ότι ο νόμος δεν του παρείχε την εξουσία να επιβάλει τέτοιους δασμούς.

Η απόφαση αυτή άνοιξε τον δρόμο για διεκδικήσεις επιστροφών από εταιρείες που κατέβαλαν τις πρόσθετες επιβαρύνσεις. Στην προσφυγή της ενώπιον του Δικαστηρίου Διεθνούς Εμπορίου των ΗΠΑ, η FedEx ζητεί «πλήρη επιστροφή όλων των δασμών IEEPA που κατέβαλε στις Ηνωμένες Πολιτείες». Η εταιρεία δεν διευκρίνισε το ακριβές ύψος της αποζημίωσης που διεκδικεί. Ως εναγόμενους κατονομάζει την Υπηρεσία Τελωνείων και Προστασίας των Συνόρων (US Customs and Border Protection – CBP), τον επικεφαλής της υπηρεσίας Rodney Scott, καθώς και το ίδιο το αμερικανικό κράτος. Η FedEx υποστηρίζει ότι, ως εισαγωγέας, ήταν υπεύθυνη για την καταβολή των δασμών και συνεπώς δικαιούται επιστροφή. Σε ανακοίνωσή της, ανέφερε ότι «έλαβε τα απαραίτητα μέτρα για να προστατεύσει τα δικαιώματά της ως εισαγωγέας και να διεκδικήσει επιστροφές».

Εκτιμάται ότι η κυβέρνηση Τραμπ συγκέντρωσε τουλάχιστον 130 δισ. δολάρια επιπλέον έσοδα από δασμούς που επιβλήθηκαν μέσω του IEEPA. Παρότι το Ανώτατο Δικαστήριο έκρινε ότι οι δασμοί δεν ήταν νόμιμοι, δεν παρείχε σαφείς οδηγίες για τον τρόπο επιστροφής των χρημάτων σε όσους τους κατέβαλαν. Τόσο ο Τραμπ όσο και ο τότε υπουργός Οικονομικών, Σκοτ Μπέσεντ, είχαν προειδοποιήσει ότι το ζήτημα των επιστροφών ενδέχεται να «σέρνεται» στα δικαστήρια για χρόνια.

Η FedEx δεν είναι μόνη. Τους τελευταίους μήνες, πριν ακόμη εκδώσει την απόφασή του το Ανώτατο Δικαστήριο, εκατοντάδες επιχειρήσεις προσέφυγαν στη Δικαιοσύνη, μεταξύ των οποίων η Revlon, η Alcoa, η Bumble Bee Foods, καθώς και η Costco. Η Costco είχε μάλιστα επισημάνει στην αγωγή της ότι «το κείμενο του IEEPA δεν χρησιμοποιεί τον όρο “δασμός” ούτε αντίστοιχο όρο». Παράλληλα, 22 Δημοκρατικοί γερουσιαστές κατέθεσαν νομοσχέδιο που υποχρεώνει την κυβέρνηση να επιστρέψει όλα τα έσοδα από τους δασμούς, με τόκους, εντός 180 ημερών, δίνοντας προτεραιότητα στις μικρές επιχειρήσεις.

Εν τω μεταξύ, ο Τραμπ υπέγραψε νέο προεδρικό διάταγμα βάσει του άρθρου 122 του Trade Act του 1974, επιβάλλοντας προσωρινό δασμό 10% σε αγαθά από όλες τις χώρες. Το Σάββατο δήλωσε ότι προτίθεται να αυξήσει τον συντελεστή στο 15%, εντείνοντας εκ νέου την αβεβαιότητα στο παγκόσμιο εμπόριο.

Η υπόθεση της FedEx ενδέχεται να αποτελέσει βαρόμετρο για το πώς θα αντιμετωπιστούν μαζικά αιτήματα επιστροφών. Αν τα δικαστήρια επιβεβαιώσουν το δικαίωμα αποζημίωσης, το δημοσιονομικό κόστος για τις ΗΠΑ θα μπορούσε να αποδειχθεί τεράστιο. Το ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο αν οι δασμοί ήταν νόμιμοι, αλλά και ποιος – και πότε – θα πληρώσει τον λογαριασμό της επιστροφής.