Η παγκόσμια ελίτ αλλάζει διευθύνσεις με ρυθμό που, σύμφωνα με συμβούλους επενδύσεων και διεθνείς τράπεζες, δεν έχει προηγούμενο. Η ζήτηση για υπηρεσίες μετεγκατάστασης, φορολογικού σχεδιασμού και απόκτησης άδειας διαμονής ή υπηκοότητας εκτινάσσεται, καθώς οι γεωπολιτικές εντάσεις και οι αιφνίδιες πολιτικές αλλαγές αναγκάζουν τις εύπορες οικογένειες να επανεξετάζουν πού ζουν – και υπό ποιο νομικό καθεστώς.
Σύμφωνα με έρευνα της UBS, πάνω από το ένα τρίτο των δισεκατομμυριούχων πελατών της έχει ήδη αλλάξει χώρα μέσα στο 2025, ενώ ένα επιπλέον ποσοστό εξετάζει το ενδεχόμενο. Ιδιαίτερα έντονη είναι η κινητικότητα μεταξύ των νεότερων ηλικιακά δισεκατομμυριούχων.
Η μετανάστευση πλούτου δεν είναι νέο φαινόμενο. Αυτό που αλλάζει, επισημαίνουν οι ειδικοί, είναι ότι ο «κίνδυνος δικαιοδοσίας» αντιμετωπίζεται πλέον όπως ο χρηματοοικονομικός κίνδυνος: με διαφοροποίηση. Εύπορες οικογένειες δεν αναζητούν μόνο χαμηλή φορολογία ή ευκαιρίες ανάπτυξης. Αναζητούν σταθερότητα, θεσμική ανθεκτικότητα, κράτος δικαίου και προβλεψιμότητα. Η κατάργηση του καθεστώτος non-dom στο Ηνωμένο Βασίλειο το 2025, μετά από δύο αιώνες, λειτούργησε ως καμπανάκι: χιλιάδες εκατομμυριούχοι φέρονται να αποχώρησαν, μεταφέροντας μαζί τους δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια.
Η νέα τάση είναι πιο αμυντική. «Η προστασία έχει προστεθεί στην ανάπτυξη ως βασικός οδηγός», σημειώνουν σύμβουλοι διεθνούς κινητικότητας στο CNBC. Η διατήρηση περιουσίας, η διαγενεακή συνέχεια και η ευελιξία γίνονται προτεραιότητες.
Στην κορυφή της λίστας των προορισμών βρίσκεται τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Μηδενικός φόρος εισοδήματος, απουσία φόρου περιουσίας και κεφαλαιακών κερδών, καθώς και ευέλικτο πλαίσιο Golden Visa, καθιστούν το Ντουμπάι βασικό κόμβο μετεγκατάστασης. Η Ευρώπη εξακολουθεί να προσελκύει ισχυρό ενδιαφέρον μέσω προγραμμάτων Golden Visa σε Πορτογαλία και Ελλάδα. Η χώρα μας έχει εξελιχθεί σε έναν από τους βασικούς ευρωπαϊκούς προορισμούς για επενδυτική διαμονή, ιδίως μέσω ακινήτων, συνδυάζοντας πρόσβαση στην Ε.Ε., ποιότητα ζωής και σχετικά προβλέψιμο φορολογικό πλαίσιο.
Παράλληλα, Ιταλία, Μονακό και Ελβετία προσελκύουν οικογένειες που αναζητούν μακροχρόνια σταθερότητα, ενώ η Σιγκαπούρη παραμένει ελκυστική για όσους δίνουν προτεραιότητα σε ρυθμιστική αξιοπιστία και ανεπτυγμένο χρηματοοικονομικό σύστημα. Νέοι «παίκτες» αναδύονται επίσης: η Σαουδική Αραβία επεκτείνει το πρόγραμμα Premium Residency, ενώ χώρες της Καραϊβικής προσφέρουν υπηκοότητα μέσω επενδύσεων ως συμπληρωματική επιλογή για ευρωπαϊκές στρατηγικές διαμονής.
Το εντυπωσιακό στοιχείο δεν είναι μόνο ο όγκος των αιτήσεων, αλλά το εύρος των εθνικοτήτων: εκατοντάδες χώρες προέλευσης και δεκάδες προγράμματα διαμονής ή υπηκοότητας βρίσκονται πλέον στο μικροσκόπιο. Η ιδιωτική μετανάστευση πλούτου παύει να είναι «εξωτικό» φαινόμενο. Μετατρέπεται σε δομική τάση μιας εποχής όπου οι πολιτικές αποφάσεις λαμβάνονται γρήγορα, οι γεωπολιτικές ισορροπίες μεταβάλλονται απότομα και οι εύποροι πολίτες επιδιώκουν να διασφαλίσουν εναλλακτικές. Σε έναν κόσμο αυξανόμενης αβεβαιότητας, η γεωγραφία της περιουσίας γίνεται τόσο στρατηγική όσο και το ίδιο το χαρτοφυλάκιο.