Μίνι κραχ στις ασιατικές αγορές – Ακατάσχετη αιμοραγγία από το σοκ του πετρελαίου

Ισχυρούς κραδασμούς προκαλεί στις ασιατικές αγορές το ενεργειακό σοκ που πυροδοτεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή. Η εκτόξευση των τιμών του πετρελαίου κοντά στα 120 δολάρια το βαρέλι οδηγεί σε μαζικές ρευστοποιήσεις σε χρηματιστήρια, νομίσματα και ομόλογα, ενώ το δολάριο ενισχύεται σημαντικά ως «ασφαλές καταφύγιο». Οι επενδυτές ανησυχούν ότι η παρατεταμένη κρίση στα Στενά του Ορμούζ – από όπου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς ενέργειας – θα οδηγήσει σε νέο κύμα πληθωρισμού και σε επιβράδυνση της παγκόσμιας οικονομίας.

Η ένταση στις αγορές ήταν τέτοια ώστε η Νότια Κορέα ενεργοποίησε μηχανισμό διακοπής συναλλαγών στο χρηματιστήριο. Ο δείκτης Kospi υποχώρησε κατά 8%, ενεργοποιώντας τον λεγόμενο «Circuit Breaker», που οδήγησε σε διακοπή των συναλλαγών για 20 λεπτά στο χρηματιστήριο της Σεούλ. Νωρίτερα μέσα στην ημέρα είχε ενεργοποιηθεί και ο μηχανισμός «sidecar», ο οποίος παγώνει προσωρινά τις πωλήσεις όταν τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης κινούνται έντονα. Η έντονη αντίδραση της αγοράς αντανακλά την εξάρτηση της Νότιας Κορέας από τις εισαγωγές ενέργειας από τη Μέση Ανατολή, τόσο σε πετρέλαιο όσο και σε φυσικό αέριο.

Η άνοδος των τιμών της ενέργειας εντείνει τις ανησυχίες για αναζωπύρωση του πληθωρισμού. Οικονομολόγοι της ANZ επισημαίνουν ότι η Αυστραλία και η Νέα Ζηλανδία, που εξαρτώνται από τις εισαγωγές καυσίμων, είναι ιδιαίτερα ευάλωτες σε παρατεταμένη άνοδο των τιμών πετρελαίου. Σε ένα τέτοιο σενάριο, το κόστος καυσίμων θα μετακυλιστεί γρήγορα σε μεταφορές, τρόφιμα και βασικά καταναλωτικά αγαθά. Οι φόβοι αυτοί εντείνουν τα σενάρια για «στασιμοπληθωρισμό», δηλαδή συνδυασμό υψηλού πληθωρισμού και χαμηλής ανάπτυξης.

Την ίδια στιγμή, οι επενδυτές στρέφονται μαζικά προς το δολάριο. Το αμερικανικό νόμισμα ενισχύθηκε περίπου 0,6% έναντι ενός καλαθιού βασικών νομισμάτων, ενώ σημείωσε ισχυρά κέρδη απέναντι σε αρκετά ασιατικά νομίσματα. Το ιαπωνικό γεν υποχώρησε κατά 0,6%, φτάνοντας τα 158,7 γεν ανά δολάριο. Το νοτιοκορεατικό γουόν αποδυναμώθηκε περίπου 0,9%, ενώ το κινεζικό γουάν κινήθηκε χαμηλότερα, στις 6,92 μονάδες ανά δολάριο. Παράλληλα, το αυστραλιανό δολάριο υποχώρησε σχεδόν 0,9%, ενώ το δολάριο Νέας Ζηλανδίας σημείωσε πτώση περίπου 0,8%. Ακόμη και τα ευρωπαϊκά νομίσματα βρέθηκαν υπό πίεση, με το ευρώ και τη στερλίνα να υποχωρούν περίπου 0,8% έναντι του αμερικανικού νομίσματος.

Οι αναταράξεις δεν περιορίζονται στις μετοχές και στα νομίσματα. Οι αποδόσεις των αμερικανικών κρατικών ομολόγων αυξήθηκαν, με το 10ετές να ανεβαίνει στο 4,19% και το 30ετές στο 4,80%, καθώς οι επενδυτές επανεκτιμούν τον πληθωριστικό κίνδυνο. Ακόμη και ο χρυσός, που συνήθως λειτουργεί ως ασφαλές καταφύγιο, υποχώρησε περισσότερο από 2,6%, καθώς οι επενδυτές προχώρησαν σε ρευστοποιήσεις για να καλύψουν απώλειες σε άλλες αγορές.

Το ενεργειακό σοκ που προκαλεί η κρίση στη Μέση Ανατολή απειλεί να εξελιχθεί σε έναν νέο κύκλο αστάθειας για την παγκόσμια οικονομία. Οι αγορές φοβούνται ότι εάν η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ παραμείνει τεταμένη και η ροή πετρελαίου δεν αποκατασταθεί γρήγορα, το σοκ στις τιμές ενέργειας θα μπορούσε να μετατραπεί σε έναν νέο παγκόσμιο οικονομικό κλυδωνισμό – τον μεγαλύτερο μετά τις ενεργειακές κρίσεις της δεκαετίας του 1970.