Η Ιαπωνία, η χώρα με τη μεγαλύτερη γήρανση στον κόσμο, αντιμετωπίζει μια αυξανόμενη οικονομική πρόκληση. Οι ηλικιωμένοι που παρουσιάζουν γνωστική έκπτωση ελέγχουν περιουσιακά στοιχεία αξίας σχεδόν του μισού ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος της χώρας, θέτοντας τρισεκατομμύρια δολάρια σε κίνδυνο κακοδιαχείρισης, απάτης ή «παγώματος». Ο Satoshi Nojiri, διευθύνων σύμβουλος της FinWell Research, δήλωσε ότι η πλειονότητα των ηλικιωμένων δεν έχει λάβει μέτρα για τη διαχείριση των οικονομικών τους, γεγονός που τους εκθέτει σε απώλειες και εκμετάλλευση.
Σύμφωνα με την Sumitomo Mitsui Trust Bank, οι Ιάπωνες ηλικιωμένοι με γνωστική εξασθένηση ελέγχουν περίπου 315 τρισεκατομμύρια γιεν (2 τρισεκατομμύρια δολάρια) σε ρευστά περιουσιακά στοιχεία, ποσό που αναμένεται να αυξηθεί τα επόμενα χρόνια. Το πρόβλημα δεν περιορίζεται μόνο στην Ιαπωνία, καθώς στις ΗΠΑ οι ηλικιωμένοι με άνοια κατέχουν περιουσιακά στοιχεία αξίας περίπου 6 τρισεκατομμυρίων δολαρίων, ενώ στη Νότια Κορέα το ποσό ανέρχεται σε 107 δισεκατομμύρια δολάρια.
Τα δημογραφικά στοιχεία της Ιαπωνίας καθιστούν την κατάσταση ιδιαίτερα σοβαρή, με σχεδόν το ένα τρίτο του πληθυσμού άνω των 65 ετών. Η χρηματοπιστωτική βιομηχανία αρχίζει να αντιδρά, με τράπεζες να λανσάρουν νέους λογαριασμούς «οικογενειακής υποστήριξης» και καταπιστεύματα για τη συνδιαχείριση περιουσιακών στοιχείων. Οι βουλευτές εξετάζουν επίσης τροποποιήσεις στον νόμο περί κηδεμονίας ενηλίκων, προκειμένου να διευκολύνουν τη διαδικασία ανάληψης νομικού ελέγχου των οικονομικών των ηλικιωμένων που εμφανίζουν άνοια.
Ωστόσο, οι ρυθμίσεις αυτές μπορεί να είναι περίπλοκες, καθώς οι συνεννοήσεις σχετικά με τα χρήματα είναι δύσκολες, ειδικά όταν οι ηλικιωμένοι δυσκολεύονται να αποδεχτούν τη φθίνουσα ανεξαρτησία τους. Ο Jing Li, οικονομολόγος υγείας, επισημαίνει ότι η γνωστική γήρανση μπορεί να οδηγήσει σε μειωμένη ικανότητα λήψης οικονομικών αποφάσεων, με την άνοια να αναμένεται να επηρεάσει 5,8 εκατομμύρια άτομα στην Ιαπωνία μέχρι το 2040.
Τα οικονομικά προβλήματα που σχετίζονται με τη γήρανση μπορεί να ξεκινούν με καθυστερημένες πληρωμές και να κλιμακώνονται σε κακές επενδύσεις ή απάτες. Ο Kohei Komamura, καθηγητής οικονομικών, αναφέρει ότι οι ηλικιωμένοι με γνωστική έκπτωση κατέχουν κατά μέσο όρο 40% λιγότερο πλούτο από τους υγιείς συνομηλίκους τους, κυρίως λόγω σπατάλης και κακής διαχείρισης.
Πολλές επιχειρήσεις επιβάλλουν μέτρα για την αποτροπή απάτης, όπως περιορισμούς σε νέες αγορές και πάγωμα λογαριασμών. Σύμφωνα με τον Nojiri, τα δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία αντιπροσωπεύουν χαμένες ευκαιρίες, καθώς η ενεργοποίηση έστω και ενός μικρού κλάσματος θα μπορούσε να ενισχύσει την ανάπτυξη. Ο Shunsuke Mori, αναλυτής στο Daiwa Institute of Research, επισημαίνει ότι οι μέτοχοι που γερνούν ανησυχούν για τη ρευστότητα, καθώς οι ηλικιωμένοι αντιπροσωπεύουν το 42% της βάσης των μικροεπενδυτών.
Η διευρυνόμενη δεξαμενή χρημάτων που σχετίζονται με την άνοια μπορεί να περιπλέξει την εταιρική διακυβέρνηση και να επηρεάσει τις συγχωνεύσεις και εξαγορές, όπως αναφέρει ο δικηγόρος Makoto Oishi. Οι μέτοχοι με άνοια δεν μπορούν να ασκήσουν τα δικαιώματα ψήφου τους, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε προβλήματα στις συμφωνίες εξαγορών.