Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προτείνει αύξηση 10% σε σύγκριση με την πρόταση που υπέβαλε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Ιούλιο του 2025 για τον μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ (Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, ΠΔΠ, 2028-2034). Οι ευρωβουλευτές ψήφισαν την Τρίτη υπέρ της αύξησης του επόμενου επταετούς προϋπολογισμού της ΕΕ κατά 10%, γεγονός που θα αυξήσει τις δαπάνες της ΕΕ σε περισσότερα από 2 τρισεκατομμύρια ευρώ.
Κατά τη διάρκεια ψηφοφορίας στο Στρασβούργο, οι ευρωβουλευτές υποστήριξαν την ενίσχυση του ταμείου της ΕΕ με επιπλέον 200 δισεκατομμύρια ευρώ για τους αγρότες, τις περιφέρειες και την ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας. Η πρόταση εγκρίθηκε με 370 ψήφους υπέρ, 201 κατά και 84 αποχές. Σύμφωνα με την ενδιάμεση έκθεση του Κοινοβουλίου, ο προϋπολογισμός της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034 θα πρέπει να ανέλθει στο 1,27% του ακαθάριστου εθνικού εισοδήματος της ΕΕ, χωρίς να περιλαμβάνει την εξυπηρέτηση του χρέους για το ταμείο ανάκαμψης NextGenerationEU (0,11% του ΑΕΕ).
Η πρόταση του Κοινοβουλίου αντιστοιχεί σε αύξηση 175,11 δισ. ευρώ (σε σταθερές τιμές 2025) ή 197,30 δισ. ευρώ (σε τρέχουσες τιμές) σε σύγκριση με την πρόταση της Επιτροπής. Συνολικά, το Κοινοβούλιο προτείνει προϋπολογισμό ύψους 1,78 τρισ. ευρώ (σε σταθερές τιμές 2025) ή 2,01 τρισ. ευρώ (σε τρέχουσες τιμές) για τη χρηματοδότηση των πολιτικών προτεραιοτήτων και στρατηγικών στόχων της ΕΕ.
Οι ευρωβουλευτές τονίζουν ότι ο επόμενος μακροπρόθεσμος προϋπολογισμός της ΕΕ πρέπει να παραμείνει ένα επενδυτικό εργαλείο που θα στηρίζει τις πολιτικές της ΕΕ, τους πολίτες, τις περιφέρειες και τις επιχειρήσεις, προσφέροντας ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία σε σχέση με τις εθνικές δαπάνες. Αντιτίθενται σε οποιαδήποτε επανεθνικοποίηση και προειδοποιούν ότι το μοντέλο «ένα σχέδιο ανά κράτος μέλος» που προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μπορεί να αποδυναμώσει τις πολιτικές της ΕΕ.
Οι ευρωβουλευτές ζητούν ισχυρές πολιτικές που θα στηρίζονται σε επαρκή χρηματοδότηση, με διακριτές πιστώσεις για πολιτικές όπως η κοινή γεωργική πολιτική και η πολιτική συνοχής. Χαιρετίζουν την πρόταση της Επιτροπής να διπλασιαστεί η χρηματοδότηση για την ανταγωνιστικότητα, την άμυνα, την καινοτομία και άλλους τομείς. Ζητούν επίσης αυξημένη στήριξη για προγράμματα καίριας σημασίας, όπως το Ταμείο Ευρωπαϊκής Ανταγωνιστικότητας και το Erasmus+.
Οι ευρωβουλευτές επισημαίνουν ότι η απλούστευση των κανόνων δεν πρέπει να υπονομεύσει τη διαφάνεια και τη λογοδοσία. Υπογραμμίζουν ότι ο σεβασμός στις αξίες της ΕΕ και το κράτος δικαίου είναι προϋπόθεση για την πρόσβαση σε κονδύλια της ΕΕ, αλλά οι τελικοί δικαιούχοι δεν θα πρέπει να τιμωρούνται για παραβιάσεις που ευθύνονται οι κυβερνήσεις τους.
Τέλος, οι ευρωβουλευτές επιβεβαιώνουν τη δέσμευσή τους για τη θεσμοθέτηση νέων πόρων, ώστε να αποπληρωθεί το χρέος του NextGenerationEU και να χρηματοδοτηθεί ο προϋπολογισμός. Υποστηρίζουν την προτεινόμενη «προσέγγιση καλαθιού» και ζητούν νέες πηγές εσόδων που θα αποφέρουν περίπου 60 δισ. ευρώ ετησίως.
Ο συνεισηγητής Σίγκφριντ Μουρεσάν δήλωσε ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δίνει τον τόνο για τον επόμενο προϋπολογισμό, καλώντας το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο να προωθήσει τις προτάσεις τους. Η συνεισηγήτρια Carla Tavares τόνισε ότι η φιλοδοξία χωρίς πόρους είναι κενό γράμμα και ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο πρέπει να εξασφαλίσει έναν ισχυρό και έγκαιρο προϋπολογισμό.
Ο κανονισμός για το ΠΔΠ απαιτεί την έγκριση του Κοινοβουλίου, και οι σχετικές διαπραγματεύσεις μπορούν να ξεκινήσουν μόλις τα κράτη μέλη συμφωνήσουν σε μια ολοκληρωμένη κοινή θέση.