Η Ιαπωνία, που κάποτε ήταν συνώνυμη με μια σκληρή εργασιακή κουλτούρα, προσπάθησε το 2019 να περιορίσει τις υπερβολικές υπερωρίες μέσω νομοθεσίας που καθόριζε μηνιαία και ετήσια όρια εργασίας. Ωστόσο, με την ανάληψη της εξουσίας από τη Σανάε Τακαΐτσι τον Οκτώβριο του 2025, η νέα πρωθυπουργός υποσχέθηκε να αναζωογονήσει τη λιμνάζουσα οικονομία της χώρας, προγραμματίζοντας αύξηση των υπερωριών. Αυτή η κίνηση παρουσιάζεται ως στρατηγική για την τόνωση της ανάπτυξης και την αντιμετώπιση των ελλείψεων εργατικού δυναμικού σε έναν συρρικνούμενο πληθυσμό.
Στην πρώτη της ομιλία, η Τακαΐτσι δεσμεύτηκε να «δουλέψει, να δουλέψει, να δουλέψει, και να δουλέψει», προγραμματίζοντας μάλιστα συνάντηση με συνεργάτες της στις 3 τα ξημερώματα. Οι λεπτομέρειες των αλλαγών στα ωράρια εργασίας δεν έχουν ακόμη καθοριστεί, αλλά η κίνηση αυτή έχει προκαλέσει ανησυχία σε πολλούς, καθώς η Ιαπωνία έχει πληγεί από την κληρονομιά του karoshi, δηλαδή του θανάτου λόγω εργασιακής εξουθένωσης.
Οι οικογένειες των θυμάτων και οι εκπρόσωποι των εργαζομένων προειδοποιούν ότι τα σχέδια της Τακαΐτσι απορρίπτουν την έννοια της ισορροπίας μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής και απειλούν να ανατρέψουν την πρόοδο που έχει επιτευχθεί. Από την άλλη, πολλές εταιρείες ελπίζουν ότι η αναθεώρηση του αριθμού των υπερωριών θα βοηθήσει στην αντιμετώπιση της έλλειψης εργατικού δυναμικού που απειλεί την επιβίωσή τους. Σύμφωνα με την Tokyo Shoko Research, 397 εταιρείες κατέθεσαν αίτηση πτώχευσης πέρυσι λόγω έλλειψης εργαζομένων.
Ο πληθωρισμός επιδεινώνει την κατάσταση, καθώς η αύξηση των μισθών και του κόστους των υλικών καθιστά τις επιχειρήσεις απρόθυμες να προσλάβουν νέο προσωπικό. Οι εργοδότες δεν είναι οι μόνοι που υποστηρίζουν την αλλαγή, καθώς οι Ιάπωνες εργαζόμενοι στηρίζονται κατά μέσο όρο σε υπερωρίες που αντιπροσωπεύουν περίπου το 6% του ετήσιου εισοδήματός τους. Ορισμένοι εργαζόμενοι εκφράζουν την επιθυμία να εργαστούν περισσότερες ώρες, καθώς τα ανώτατα όρια υπερωριών έχουν μειώσει τις αποδοχές τους.
Η φράση «δουλειά, δουλειά, δουλειά, δουλειά» αναδείχθηκε ως η κορυφαία λέξη για το 2025, με πάνω από το 60% των ερωτηθέντων να υποστηρίζουν την πρωτοβουλία της Τακαΐτσι, ποσοστό που φτάνει το 80% μεταξύ των ατόμων ηλικίας 18 έως 29 ετών. Η καθηγήτρια Wakana Shuto αναφέρει ότι η διάρθρωση των μισθών στην Ιαπωνία περιλαμβάνει υπερωρίες και οι εργαζόμενοι βασίζονται σε αυτές για να ζήσουν.
Η Ιαπωνία δεν είναι η μόνη χώρα που αντιμετωπίζει προκλήσεις στον τομέα της εργασίας. Στις ΗΠΑ και την Ευρώπη, η μετά την πανδημία εποχή έχει επιταχύνει τη στροφή προς μεγαλύτερη ευελιξία, με ορισμένες χώρες να δοκιμάζουν τετραήμερες εβδομάδες εργασίας. Στην Κίνα, υπάρχει διχασμός ανάμεσα στο εξαντλητικό πρόγραμμα «996» και τη νεότερη γενιά που προτιμά την τακτική του «lying flat».
Για τις οικογένειες των θυμάτων του karoshi, η συζήτηση αυτή ανοίγει παλιές πληγές. Η Έμικο Τερανίσι, της οποίας ο σύζυγος αυτοκτόνησε λόγω υπερβολικών ωρών εργασίας, εκφράζει την ανησυχία της για τις δηλώσεις της Τακαΐτσι, λέγοντας ότι έχει τεράστιο αντίκτυπο στην κοινωνία και το μέλλον της χώρας. Ο αριθμός των περιπτώσεων karoshi έφτασε τις 1.304 το 2024, το υψηλότερο από τότε που άρχισε η παρακολούθηση των στοιχείων πριν από δύο δεκαετίες.
Ορισμένοι εμπειρογνώμονες αμφισβητούν κατά πόσον οι περισσότερες ώρες εργασίας θα μπορούσαν να ενισχύσουν την ανάπτυξη της Ιαπωνίας, καθώς το εργατικό δυναμικό γερνάει και πολλές γυναίκες προτιμούν μικρότερα ωράρια. Η ωριαία κατά κεφαλή παραγωγή ανέρχεται σε 60,10 δολάρια, πολύ χαμηλότερα από τις ΗΠΑ και τη Γερμανία, σύμφωνα με έκθεση του Ιαπωνικού Κέντρου Παραγωγικότητας.