Η πολεμική ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή έχει αρχίσει να γίνεται όλο και πιο αισθητή σε παγκόσμιο επίπεδο. Με την αβεβαιότητα να παραμένει υψηλή και τον πόλεμο να συνεχίζεται, η Ελλάδα αποφάσισε να διατηρήσει «εφεδρείες» ύψους 200 εκατ. ευρώ για φέτος και 1 δισ. ευρώ για το 2027.
Σύμφωνα με τις παρεμβάσεις που ανακοινώθηκαν χθες, οι περισσότερες από αυτές είναι μόνιμου χαρακτήρα. Η κυβέρνηση έδωσε μια «γεύση» για το τι θα μπορούσε να ακολουθήσει στη ΔΕΘ το Σεπτέμβριο, με ορίζοντα το 2027. Όπως διευκρίνισε ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Θάνος Πετραλιάς, με βάση τους νέους δημοσιονομικούς κανόνες, κάθε κράτος-μέλος δεν πρέπει να ξεπερνά τα όρια που προβλέπει ο στόχος δαπανών, και συγκεκριμένα η πορεία των καθαρών δαπανών, ανεξάρτητα από τα πρωτογενή πλεονάσματα.
Μετά τα μέτρα που έχουν ανακοινωθεί έως τώρα, συνολικού ύψους 800 εκατ. ευρώ, απομένει χώρος περίπου 200 εκατ. ευρώ για φέτος από το όριο δαπανών και γύρω στο 1 δισ. ευρώ για το 2027. Το τελικό εύρος των παρεμβάσεων θα εξαρτηθεί από την πορεία της οικονομίας και τις διεθνείς εξελίξεις, με την ενεργειακή κρίση να παραμένει ο βασικός παράγοντας αβεβαιότητας.
Η στρατηγική που ακολουθεί η κυβέρνηση είναι η άμεση ανακούφιση των πολιτών και η σταδιακή μετάβαση σε πιο μόνιμες, διαρθρωτικές παρεμβάσεις.
Στα τέλη Απριλίου, η Ελλάδα θα καταθέσει στην Κομισιόν την ετήσια έκθεση προόδου του Μεσοπρόθεσμου Δημοσιονομικού – Διαρθρωτικού Σχεδίου, ενσωματώνοντας τις αναθεωρημένες προβλέψεις για την πορεία της ελληνικής οικονομίας για φέτος και τα επόμενα έτη. Οι επικαιροποιημένες εκτιμήσεις περιλαμβάνουν χαμηλότερο ρυθμό ανάπτυξης τόσο για φέτος όσο και για το 2027, ενώ ο πληθωρισμός αναμένεται να ξεπεράσει το 3% το 2026 πριν υποχωρήσει το 2027.
Πιο συγκεκριμένα, οι προβλέψεις είναι οι εξής:
- Ο ρυθμός ανάπτυξης για φέτος αναμένεται να υποχωρήσει στο 2% από 2,4% που προβλέπονταν στον προϋπολογισμό του 2026, με τη μέση τιμή του brent να διαμορφώνεται στα 89 δολάρια το βαρέλι. Το 2027, ο ρυθμός ανάπτυξης διατηρείται στο 2% έναντι πρόβλεψης για 1,7%. Το 2% παραμένει επίσης για τα έτη 2028 και 2029. Σε απόλυτους αριθμούς, το ελληνικό ΑΕΠ θα διαμορφωθεί στα 261,3 δισ. ευρώ το 2026 και θα αυξηθεί στα 272,8 δισ. ευρώ το 2027.
- Ο πληθωρισμός εκτιμάται ότι θα φτάσει το 3,2% το 2026 (2,2% προβλέπονταν στον προϋπολογισμό) και θα υποχωρήσει στο 2,4% το 2027.
- Το πρωτογενές πλεόνασμα εκτιμάται ότι θα είναι 3,2% του ΑΕΠ φέτος, από 2,8% που έχει εγγραφεί στον προϋπολογισμό του 2026, ποσοστό που θα διατηρηθεί και το 2027.
- Το δημόσιο χρέος θα συνεχίσει την πτωτική του πορεία, φτάνοντας το 136,8% του ΑΕΠ φέτος και το 130,3% του ΑΕΠ το 2027. Ο στόχος είναι η Ελλάδα να πάψει να κατέχει την πρώτη θέση ως προς το ύψος του χρέους.
Μάλιστα, στα μέσα Ιουνίου, η χώρα θα προχωρήσει σε νέα πρόωρη αποπληρωμή δανείων ύψους 7 δισ. ευρώ, που αφορούν λήξεις του α' εξαμήνου του 2029, το σύνολο του ποσού για τα έτη 2033 και 2034, καθώς και λήξεις του α' εξαμήνου του 2035 από το δάνειο του πρώτου μνημονίου. Με αυτή την πρόωρη εξόφληση, η Ελλάδα θα πετύχει εξοικονόμηση πόρων μέσω της μείωσης των ετήσιων δαπανών για τόκους κατά 100 εκατ. ευρώ φέτος.
Επιπλέον, το 2027 αυξάνεται το χρηματοδοτούμενο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων από 6,35 δισ. ευρώ σε 7 δισ. ευρώ, με μόνιμη αύξηση και για τα επόμενα έτη 2028, 2029 και 2030, καθώς έχουν ενταχθεί νέα χρηματοδοτικά εργαλεία.