Η ΑΑΔΕ εισάγει μια νέα εποχή ελέγχων για κυκλώματα εταιρειών που αλλάζουν υπευθύνους και ΑΦΜ «σαν τα πουκάμισα». Το εξελιγμένο μοντέλο ανίχνευσης επιχειρηματικών συσχετίσεων, που αναπτύχθηκε για την εξάρθρωση του κυκλώματος με τις 380 επιχειρήσεις-«φαντάσματα», αποκαλύπτει κινήσεις και μοτίβα που δεν είναι ορατά με γυμνό μάτι. Αυτές οι επιχειρήσεις είχαν δημιουργήσει 43 εκατομμύρια ευρώ οφειλών προς το δημόσιο.

Στο «κέντρο» του νέου συστήματος βρίσκεται ο δείκτης ομοιότητας Jaccard, ο οποίος υπολογίζει την ομοιότητα μεταξύ διαφορετικών συνόλων δεδομένων. Αυτό επιτρέπει στην ΑΑΔΕ να εντοπίζει επαναλαμβανόμενα μοτίβα και να οδηγεί τις έρευνες σε περιοχές που προηγουμένως παρέμεναν αόρατες.

Η απάτη αυτή, που διαρκεί δεκαετίες, περιλαμβάνει τη δημιουργία εταιρειών που φορτώνονται με χρέη και στη συνέχεια «καίγονται», ενώ οι συναλλαγές συνεχίζονται κανονικά. Οι υπεύθυνοι εξαφανίζονται, αλλά το κύκλωμα συνεχίζει να απομυζά φόρους και ασφαλιστικές εισφορές, αλλάζοντας απλώς φορολογικό προσωπείο και ΑΦΜ.

Μέχρι σήμερα, η αποκάλυψη τέτοιων κυκλωμάτων γινόταν συνήθως αποσπασματικά ή ύστερα από καταγγελία. Ακόμα και όταν εντοπίζονταν, συχνά ήταν αργά, καθώς τα χρήματα είχαν χαθεί και οι υπεύθυνοι δεν ήταν διαθέσιμοι. Ο αλγόριθμος Jaccard, ωστόσο, μπορεί να αναγνωρίσει δίκτυα και όχι μεμονωμένες εταιρείες, επισημαίνοντας τις σχέσεις μεταξύ τους.

Το νέο εργαλείο θα εντοπίζει επαναλαμβανόμενα μοτίβα με πολλαπλά ΑΦΜ και διαδοχικά χρέη, αλλάζοντας τη λογική των ελέγχων. Ο παραδοσιακός έλεγχος εστίαζε σε μία επιχείρηση κάθε φορά, ενώ ο δείκτης Jaccard αναλύει τις ομοιότητες μεταξύ πολλών επιχειρήσεων, αποκαλύπτοντας έτσι το κύκλωμα.

Ιδιαίτερη προσοχή δίνεται στα «ΑΦΜ μίας χρήσης», όπου αλλοδαποί ή ανύπαρκτα πρόσωπα προσφέρουν τα ΑΦΜ τους για να δημιουργήσουν εταιρείες που φορτώνονται χρέη και στη συνέχεια εξαφανίζονται. Αντί να εντοπίζονται οι μεγαλοφειλέτες, οι ελεγκτές συναντούν άλλα πρόσωπα και εταιρείες με διαφορετικά ΑΦΜ, αλλά με την ίδια δραστηριότητα.

Η νέα στρατηγική προβλέπει ότι οι επιτόπιοι έλεγχοι θα ενεργοποιούνται μόνο αφού τα δεδομένα έχουν αποκαλύψει τη δομή του κυκλώματος. Οι ελεγκτές θα κάνουν έφοδο ταυτόχρονα σε όλα τα σημεία του κυκλώματος, επιβεβαιώνοντας την εικόνα που έχει σχηματιστεί από τα δεδομένα.