Η γερμανική εφημερίδα Handelsblatt δημοσιεύει σήμερα ένα κύριο άρθρο με τίτλο «Τα πλεονεκτήματα μιας σχεδιασμένης οικονομίας – Τι χρειάζεται να μάθουμε από την Κίνα;». Στο άρθρο αναφέρεται ότι η Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας πρωτοπορεί σε βασικές τεχνολογίες, κατασκευάζει εργοστάσια σε μήνες και σκέφτεται με όρους δεκαετιών. Η Κίνα έχει γνωρίσει ραγδαία άνοδο σε τομείς όπως οι σιδηροδρομικές γραμμές, οι δρόμοι και η ρομποτική.
Η εφημερίδα διερωτάται ποιες πτυχές της κινεζικής οικονομίας μπορούν να χρησιμεύσουν ως μοντέλο για μια δημοκρατία και πού αρχίζει το επικίνδυνο μονοπάτι. Η οικονομία της Κίνας είναι πλέον πέντε φορές μεγαλύτερη από αυτήν της Ινδίας, έχει ξεπεράσει τη Γερμανία και είναι θέμα χρόνου να αφήσει πίσω και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η Κίνα έχει μετατραπεί από κόμβο παραγωγής σε εργαστήριο υψηλής τεχνολογίας, ηγούμενη σε 66 από τις 74 βασικές τεχνολογίες που εξετάστηκαν, όπως η πυρηνική ενέργεια και η συνθετική βιολογία.
Από το 2023, η Κίνα έχει εξάγει περισσότερα αυτοκίνητα από οποιαδήποτε άλλη χώρα, ειδικά ηλεκτρικά οχήματα, και κατέχει περίπου το 75% της παγκόσμιας παραγωγικής ικανότητας για κυψέλες μπαταριών. Η κινεζική κυβέρνηση έκανε την αποφασιστική αλλαγή πορείας κατά τη διάρκεια της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης, αναγνωρίζοντας ότι οι μεγάλες κρίσεις συνοδεύονται συχνά από τεχνολογικά άλματα.
Το 2025, η Κίνα έκλεισε με εμπορικό πλεόνασμα σχεδόν 1,2 τρισεκατομμύρια δολάρια, το υψηλότερο επίπεδο στην ιστορία της. Οι δασμοί που επέβαλε ο Ντόναλντ Τραμπ, σχεδιασμένοι για να πλήξουν την κινεζική οικονομία, κατέληξαν να ενισχύσουν την εμπορική της θέση. Παρά την πίεση, το πλεόνασμα της Κίνας όχι μόνο δεν μειώθηκε, αλλά αυξήθηκε, με τις εξαγωγές να φτάνουν τα 3,77 τρισεκατομμύρια δολάρια.
Οι εξαγωγές προς τις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν συρρικνωθεί λόγω των δασμών, αλλά η Κίνα έχει επεκτείνει τις πωλήσεις της σε άλλες αγορές, όπως η Αφρική και η Ευρώπη. Οι δασμοί έχουν λειτουργήσει ως καταλύτης, ωθώντας τις κινεζικές εταιρείες να αναζητήσουν νέες διεξόδους και να επενδύσουν σε τομείς υψηλότερης αξίας.
Η Κίνα έχει εδραιώσει το ανταγωνιστικό της πλεονέκτημα σε στρατηγικούς τομείς για την παγκόσμια ενεργειακή μετάβαση. Το άρθρο υπογραμμίζει ότι οι δασμοί έχουν αυξήσει το κόστος και έχουν σφίξει τις διμερείς σχέσεις, αλλά δεν έχουν αντιστρέψει την τάση της κινεζικής οικονομίας. Αντιθέτως, έχουν συμβάλει στην ενίσχυση της εμπορικής ανθεκτικότητας της Κίνας.
Η Ευρώπη μπορεί να μάθει πολλά από την κινεζική οικονομική πολιτική, ειδικά όσον αφορά τον στρατηγικό σχεδιασμό και την εφαρμογή αυτών των σχεδίων. Το ερώτημα είναι αν η Ευρώπη έχει κατανοήσει ότι η τεχνολογική ανταγωνιστικότητα εξαρτάται από τη στρατηγική ενοποίηση ολόκληρων συστημάτων και όχι μόνο από μεμονωμένες εταιρείες.
Η Κίνα έχει αποφασίσει να μην αφήσει την τεχνολογική της ισχύ στην τύχη και τώρα καρπώνεται τους καρπούς. Η Ευρώπη πρέπει να δράσει γρήγορα, καθώς τα θεμέλια για την τεχνολογική άνοδο της Κίνας τέθηκαν πριν από λιγότερο από 20 χρόνια.